Алтернативата е пат од кој нема богатење

Теа Беговска, дипломиран режисер

Меѓу десетината млади режисери кои во последните три-четири години полека, но сигурно доаѓаат со цел да го заземат своето место под театарското сонце е и младата Теа Беговска, дипломиран режисер на Универзитетот ЕСРА во класата на Дејан Пројковски. За тоа какви патишта таа избира за свој израз и што сака да каже преку нив, како и зошто ги бира алтернативните, а не институционалните патеки за докажување во непосреден разговор дознаваме лично од неа…

РАЗГОВОР СО ТЕА БЕГОВСКА, МЛАД РЕЖИСЕР

Меѓу десетината млади режисери кои во последните три-четири години полека, но сигурно доаѓаат со цел да го заземат своето место под театарското сонце е и младата Теа Беговска, дипломиран режисер на Универзитетот ЕСРА во класата на Дејан Пројковски. За тоа какви патишта таа избира за свој израз и што сака да каже преку нив, како и зошто ги бира алтернативните, а не институционалните патеки за докажување во непосреден разговор дознаваме лично од неа…

Дали алтернативната патека значи и недостаток на институционален израз или…
– Секако, ако имав повеќе можност да стапам на професионалните институционални сцени, можеби немаше да го барам алтернативниот пат. Но, сиот тој пат и тие патеки на истражување, всушност, се барање на свој оригинален израз преку кој оставате уметнички печат. Затоа, за мене е сосема природно што моите претстави се играат во кафулиња, на простори кои немаат речиси никаква допирна точка со театарот. Токму во кафуле, на пример, сте во директен контакт со публиката, па така, во претставата “Три сестри” гледачот е и актер и чинител, но и суд за тоа што сме го сработиле.

Има ли алтернатива на алтернативата?
– Алтернативата сама по себе не смее да има други алтернативи. Едноставно, се што треба да направите е да го одите својот пат, да барате и да најдете сродни души кои тоа што ќе го работат ќе го работат од љубов кон театарот или професијата, воопшто, а не за тоа првиот муабет да ви бидат парите. Кога го говорам ова мислам на тоа дека речиси сите, а особено младите прво разговараат или размислуваат за тоа колкава ќе им биде заработката од одреден проект, па потоа работат… Така не се прави тоа, така не може! Едноставно, од алтернативниот пат нема заработувачка! Или само љубов, но таа љубов носи и креативност, бидејќи условите во кои работите се минимизирани, пред се, во техничка смисла, па затоа, инвентивноста е прва која мора да го стори своето…

Си размислувала ли, сепак, за “вдомување” на некоја професионална театарска сцена?
– Ако ми се пружи шанса, сигурно нема да ја испуштам или пак, да ја одбијам. Како и сите, и јас сонувам за “кров над главата”. Но, во меѓувреме, како што реков, пронаоѓам свој пат до креативноста, а тој пат е комуникацијата со луѓе од различни профиле, со различни карактери и темпераменти. Кога во тие контакти ќе успеам да ги склопам коцките и да оформам, односно да направам проект, тоа значи дека сум успеала. Но, и кога ќе успеам, кога ќе завршам еден проект, тоа за мене е само уште една станица….

Кои се твоите следни станици?
-Еве, сега работам на претставата “Тажна месечина”, што е тотално мој авторски проект. Дојдов до интересна идеја да вклопам некои мои дијалози, приватни, со блиски луѓе, кои се однесувале на клучни животни, филозофски теми…. Бидејќи се собраа многу такви дијалози, оформив една приказна за двајца кои се запознаваат во тишина и од таа тишина тргнува се. И процесот на создавање, во што, всушност, лежи и тајната на претставата, проект од кој не е исклучено да излезе и книга…
Се носам со уште една идеја, а тоа е да направам перформанс во автобус. Но, за оваа идеја ќе направам кастинг, а во поделбата ќе влезат само оние кои на целата работа ќе пристапат со чисто срце, ентузијазам и енергија…

Имавте еден интересен обид преку “Вртелешка” за соработка на пет млади луѓе со пет различни енергии. Кажи ни нешто повеќе за таквото искуство?
– Нека не ми се налутат моите колеги, но сметам дека не успеавме до крај да направиме добра претстава. Не затоа што не се разбиравме и не соработувавме, но сепак, пет луѓе се премногу во смисла на пет различни енергии, пет различни видувања на театарот, пет различни естетики…. Можеби во иднина и повторно би работела еден ваков проект, но најмногу со тројца луѓе, затоа што се што е отповеќе значи и повеќе компромис, а преку компромисот трпи уметноста!

Учествуваше на МЕСС во Сараево…
-Да! Многу сум горда на тамошното учество на работилниците на дружбите и контактите со луѓето на 20-ината изгледани претстави, од кои многу научив. Сараево е град каде што можете да видите и обични ведри луѓе, но и светски ѕвезди. Тоа е резултат на двата големи фестивали што се случуваат во овој град, МЕСС и Сараевскиот филмски фестивал. Уште една работа која ме фасцинираше е еднаквиот третман на сите учесници. Во пристапот на домаќините немаше ѕвезди. Сите бевме еднакво третирани. Тоа ти дава чувство на важност, но и одговорност кон професијата.

Твоите родители се актери. Колку тоа те “навлече” на овој пат што сега го одиш?
-Многу! Значи, јас растев со театарот. На поткровјето од нашата куќа имаме мало “театарче” во кое има костими, фундус, прашина, која и буквално потсетува дека нашиот живот е театар. Се разбира, не секогаш се согласувам ниту со мајка ми Ружа, ниту со татко ми Сухи, но и кога не се согласуваме, односно се расправаме по однос на театарскиот идентитет, и тоа е креативност. Значи, горда сум што имам такви родители!

Борче ГРОЗДАНОВ

Македонија е мојата уметничка папочна врвца со светот

ИНТЕРВЈУ СО ПАОЛО МАЏЕЛИ, СВЕТСКИ ПОЗНАТ РЕЖИСЕР

18 август 2014

Режисерот Маџели на нашата театарска почва е познат повеќе од три децении, бидејќи работел во Македонија и со македонските актери долж и ширум ексју-просторите. За тоа како тој се чувствува во Охрид, што значи за него повторно да се биде во Македонија, има ли носталгија и сеќавање за него од овде и пошироко и што значи да се биде граѓанин на Европа и светот во театарска смисла, ќе дознаеме во непосредното интервју кое го имавме со него, по неговиот проект на Охридско лето

Повеќе од три децении сте присутни на ексју-просторите. Што е тоа што ве влече на овие простори, дали е тоа само театарската енергија или има и нешто друго?

– Спецификата на она што го поседуваат балканските театарски уметници, посебно оние од бившите југословенски простори е всушност она што ме натера и ме тера речиси секогаш повторно и повторно да се навраќам на нив и уметноста. Ете, во Охрид сум со црногорски проект, последните години режирав во Хрватска, а работев и во Сплит и тоа со Мето Јовановски, а претходно и со Ненад Стојановски, музика работевме заедно со Љупчо Константинов, кој е охридско дете…

Надоврзувајќи се на она можете ли нешто повеќе да ни кажете и за работата во Македонија, односно во Драмскиот театар од Скопје, односно каква е вашата меморија од работата во Македонија?
– На тоа време се сеќавам со голема носталгија. Во Драмски во Скопје работев повеќе проекти, а потоа и во МНТ на праизведбата на “Црна дупка“ од Горан Стефановски. Мене тоа поминато време во Македонија, сега ми изгледа неверојатно. Се сеќавам на стариот добар драмски театар со фантастична екипа од актери. Некои од нив за жал, веќе ги нема, како на пример, Ненад Стојановски, за кого секогаш ќе имам добри спомени, бидејќи тој беше извонредна човечка актерска и уметничка фигура… Мојата врска со Македонија не е само носталгично-љубовно ориентирана, туку и реална, преку соработката со уметниците. Многу сум среќен поради тоа. Впрочем, Македонија е мојата уметничка папочна врвца со светот.

Каков е вашиот впечаток по настапот на Охридско лето?
– Многу ми е мило што нашето патување низ Црна Гора преку пиесата “Његош и јас“ стигна до тука. Бидејќи во неа се спроведуваат некои мои тогашни и сегашни политички чувства, кон и за овој свет, драго ми е што овде публиката извонредно ги восприеми. Всушност, како и во мојата пиеса и во Охрид воспоставивме еден дијалектички однос со еден свет, кој по мене неправедно е променет..

“Његош и јас“ е ваш авторски проект. Врзувајќи се за она “добар автор – мртов автор“, колку авторот Паоло му пречи на режисерот Маџели?
– Се обидував и се уште се обидувам да воспоставам некоја конекција на соработка помеѓу овие двајца. Актерот кој пак играше на сцената, а исто така се викаше Паоло Маџели е директната конекција помеѓу нив. Шегата на страна, во животот за се нешто мора да се најде баланс, рамнотежа. Имам чувство дека успевам тоа да го направам. Токму претставата што ја видовте на Охридско лето е резултат на таа рамнотежа.

Можно ли е Охрид, неговиот амбиент и сончеви зраци да го привлечат вашето внимание во авторска смисла?
– Охрид е прекрасен самиот по себе, но Заум како магично место ме привлече, бидејќи во него има и простор и време за уметност. Токму тука ја најдов и инспирацијата за мојот следен театарски предизвик и верувам дека токму Охрид ќе биде уметничко “место на злосторството“. За приказната, пак, за Заум дознав од легендите кои се во брошурата на овогодишното издание на Охридско лето. Интересна идеја која ме иницираше да појдам да го видам ова место, кое по својата фасцинантност, се надевам, ќе биде мојата следна театарска дестинација.

Борче ГРОЗДАНОВ

Од сцената врескаше детето во мене!

КРАТКА “ИСПОВЕД” НА АКТЕРКАТА ИСКРА ВЕТЕРОВА ЗА ГРАДЕЊЕТО НА ЛИКОТ НА СТЕЛА БЕНВЕНИСТА…

Како одминуваше времето, го пронајдов клучот – требаше само да се биде искрен да не се глуми многу… фотографијата на која на врвот на една количка со трупови беше и едно бебе, врескаше од мене и од сцената, вели Ветерова за поводот во својата креација

%d0%b2%d0%b5%d1%87%d0%bd%d0%b0%d1%82%d0%b0-%d0%ba%d1%83%d1%9c%d0%b0-17
Актерката Искра Ветерова е столбот на приказната “Вечна куќа”, која го отвори новиот театарски храм и не фасцинираше со својата безвременска уметност. Таа со својата суптилност, нежност, солзи од душа, но и цврстина во моментите на одлука кога нејзината Стела Бенвениста сакаше бездруго да ја има и да ја задржи сопствената куќа, пленеше на сцената. Нејзините солзи беа нејзината душа која ни ја распосла и ни ја подари безрезервно.

За тоа како изгледаше патот до “Вечната куќа”, односно до Стела Бенвениста, Искра во краткиот телефонски разговор, за “Вечер” ни рече:

“За одлуката на режисерот Дејан Пројковски јас да ја играм Стела дознав на првиот собир пред подготовките на претставата. Не знаев за што се работи, но кога го прочитав текстот, бев искрено воодушевена, но и исплашена. Стравот потекнуваше од тоа да прекрасното писмо на Плевнеш не ме однесе во една општост и широчина каква што во метафизичка смисла, знае да ја напише само тој. Згора на тоа требаше да се носи товарот на долгоочекуваното отворање на Старо-новиот театар. Како одминуваше времето, успеав да го најдам клучот – требаше само да се биде искрен да се каже она што ги мачело милионите луѓе исчезнати во погромот на Евреите. Во овој контекст “копајќи” по историските факти, наидов на фотографија на која имаше дрвена количка на едно тркалце со многу трупови, а најозгора беше едно бебе од 2-3 години. Впрочем, тој глас врескаше од мене и од сцената”.

Судејќи по тоа како таа го изнесе не само тој глас ами и гласот на историјата, и одекнувањата за нејзината игра, а и на целиот Ансамбл на МНТ Искра повеќе од успешно го артикулирала и ни го подари детето во себе. За тоа ние што ја видовме претставата и оние кои допрва ќе ја гледаат сме и благодарни!

Борче ГРОЗДАНОВ

Емра Куртишова – актерка

 

 

Во прво лице

 

Сценската прашина – Често ја шмркам…

 

1.ЗА СЕБЕ: Обична…

2 . ЗА ЉУБОВТА: Еднакво потребна за секој.

3.ЗА ЖИВОТОТ: Радост и тага.

4.ЗА ТЕАТАРОТ: Животот во него, топло на душата, игра која скокотка. Среќа, љубов, жар,солзи, крв смеа…

5. ЗА ДОБРОТО: Убаво е кога го има!

6. ЗА ЗЛОТО: Да се сотре в корен!

7.ЗА НЕПРИЈАТЕЛИТЕ: Еве ме.

– А, ПРИЈАТЕЛИТЕ? Секогаш тука.

8.ЗА ГЛУМАТА ВО ЖИВОТОТ: Не знам, јас тоа само на сцена.

9. ЗА СЦЕНСКАТА ПРАШИНА: Зависник. Често ја шмркам…

10.ЗА КОЛЕГИТЕ: Убави се!

11.ЗА НЕОДИГРАНИТЕ УЛОГИ: Ќе си дојдат, се во свое време.

12 . ЗА ИДЕЈАТА: Нешто што те води кон целта.

13. ЗА СОНОТ: Некогаш како театарот, магија…

14. ЗА ЈАВЕТО: Да те тресне од земја.

15. ЗА ВИНОТО: Знае да те згрее.

16. ЗА СЕМЕЈСТВОТО: Љубов.

17. ЗА КРАЈ: Поздрав!

 

Емилија Мицевска – актерка во Драмски театар

 

 

Во прво лице

 

ЖИВОТОТ- Бакнеж.

 

 

  1. ЗА СЕБЕ. Човек.

2 . ЗА ЉУБОВТА:  Дом.

  1.  ЗА ЖИВОТОТ: Бакнеж.
  2. ЗА ТЕАТАРОТ:  – Живеам.
  3. ЗА ДОБРОТО:  Нега.
  4. ЗА ЗЛОТО: Клоца
  5. ЗА НЕПРИЈАТЕЛИТЕ: Време.

– А, ПРИЈАТЕЛИТЕ? Вечни.

  1. ЗА ГЛУМАТА ВО ЖИВОТОТ : Корист.
  2. ЗА СЦЕНСКАТА ПРАШИНА: Плакнење
  3. ЗА КОЛЕГИТЕ: Учители
  4. ЗА НЕОДИГРАНИТЕ УЛОГИ: Растам.

12 . ЗА ИДЕЈАТА: Клуч

  1.  ЗА СОНОТ: Храброст.
  2. ЗА ЈАВЕТО: Смрди
  3. ЗА ВИНОТО: Вистина.
  4. ЗА СЕМЕЈСТВОТО: Се.

17. ЗА КРАЈ. Не постои.

Кристина Ласовска – актерка

 

 

Во прво лице

 

Глумата во живото – Недостаток на оргиналност.

 

1. ЗА СЕБЕ: Во се што правам оставам дел од себе. Со она што ми останува на крајот од денот разговараме често и гледам да му останам доследна.
2 . ЗА ЉУБОВТА: Извор на многу нешта. Двигател. Смисла во сите нејзини облици.
3. ЗА ЖИВОТОТ: Свесноста за тука и сега. Со искуството од вчера кон непознатото утре.
4. ЗА ТЕАТАРОТ:Исто како во животот само со многу поголем интензитет. Вода во пустина.
5. ЗА ДОБРОТО:Секогаш да победува. Колку повеќе го храниш, толку повеќе ти враќа.
6. ЗА ЗЛОТО: За вечната борба против.
7. ЗА НЕПРИЈАТЕЛИТЕ: Поздрав
– А, ПРИЈАТЕЛИТЕ? Да ми се живи, здрави и среќни.
8. ЗА ГЛУМАТА ВО ЖИВОТОТ : Недостаток на оргиналност. Честа појава кај (денес за жал безбројните)изгубени души
9. ЗА СЦЕНСКАТА ПРАШИНА: Поетично звучи во рамките на илузијата и сонот – но незгодна е во реалноста
10. ЗА КОЛЕГИТЕ: Луѓе пред се. Ги има во секаков вид. Партнери во создавањето на новисветови.
11. ЗА НЕОДИГРАНИТЕ УЛОГИ: Се во свое време. Непишано правило на Универзумот.
12 . ЗА ИДЕЈАТА: Да ја допре реалноста и да прерасне во продукт.
13. ЗА СОНОТ: Да нема крај. Инспирација.
14. ЗА ЈАВЕТО: Можност да се сонува со широко отворени очи, бистар ум и чиста душа.
15. ЗА ВИНОТО : За вистината.
16. ЗА СЕМЕЈСТВОТО: Безусловна љубов. Столб!
17. ЗА КРАЈ: На здравје за секој почеток! За убаво, за арно!

Дрита Каба Карага, актерка

Во прво лице

 

Се правам со многу љубов

1. ЗА СЕБЕ: Се што правам, правам со многу љубов.
2. ЗА ЉУБОВТА: Мислам дека е света.
3. ЗА ЖИВОТОТ: Има многу бои, и секогаш се обидувам да го видам најдоброто.
4. ЗА ТЕАТАРОТ: Театарот е живот.
5. ЗА ДОБРОТО: Великодушноста е за мене доброто.
6. ЗА ЗЛОТО: Не го мислам.
7. ЗА НЕПРИЈАТЕЛИТЕ: Не им посветувам внимание.
– А, ПРИЈАТЕЛИТЕ? – Тоа што го посакувам за себе го посакувам и за нив.
8. ЗА ГЛУМАТА ВО ЖИВОТОТ: Не глумам во животот.
9. ЗА СЦЕНСКАТА ПРАШИНА: Магија, колку и клише да звучи.
10. ЗА КОЛЕГИТЕ: Многу љубов.
11. ЗА НЕОДИГРАНИТЕ УЛОГИ: Не мислам на неодиграните улоги… За тие кои ми се важни, мислам дека ќе ги одиграм.
12. ЗА ИДЕЈАТА: Идејата е таа што води.
13. ЗА СОНОТ: Ме потсетува на анегдотата која вика “се разбудив наутро, сонував дека сум пеперутка, и потоа не знаев дали пеперутката сонува дека е човек или човекот дека е пеперутка.”
14.ЗА ЈАВЕТО: Моето присуство на сцена, Адем и нашите деца.
15. ЗА ВИНОТО: Ферментирано грозје. 😛 Не пијам алкохол, не чувствувам потреба.
16. ЗА СЕМЕЈСТВОТО: Чудо што може да му се случи на секое суштество.
17. ЗА КРАЈ: Ви посакувам се најдобро и ви благодарам за интервјуто.

Генци Мирзо – актер

Во прво лице

Генци Мирзо актер во албански театар Скопје

Виното – кога сакаш да ги користиш петте сетила

 

1. За себе – Доволно што го употребуваш.
2. За љубовта – Животна цел!
3. За животот – Љубовна цел!
4. За театарот – Емотивна преродба.
5. За доброто – Нешто што се памти засекогаш.
6. За злото – Нешто што барем се трудиме да го заборавиме.
7. За непријателите
– А, пријателите – Треба да внимаваме, на пријателите кога разговараат со непријателите!
8. За глумата во животот – Го правам често, но не знам дали може да се нарече глума.
9. За сценската прашина – Магичен прав.
10. За колегите – Личност што изгледа како да ја познаваш пред да се родиш.
11. За неодиграните улоги – Доволна е желбата да ги одглумам еден ден.
12. За идеата – Да креираш врз одреден феномен е посилно одколку да постапуваш кон истиот.
13. За сонот – Без сон нема врвна референција.
14. За јавето – Остварувањето на сонот почнува тука.
15. За виното – Дефинитивно, ако сакаш да ги користиш петте сетила.
16. За семејството – Богатство што треба да се брани!
17. За крај – Некогаш мислам дека нема крај

Драгана Левенски – актерка

Во прво лице 

Драгана Левенски
Животот е стаклена чаша

За себе – Непоправлив сонувач
За љубовта – Е потребна на секој од нас , таа не прави подобри луге
За животот – Стаклена чаша
За театарот – Верба , спокој , начин на живот
За доброто –Треба да се препознае , а потоа да се чува и да не се потценува .
За злото – Го поседуваат слабите луге
За непријателите – Ги поздравувам
За пријателите – не се може без нив , им благодарам што постојат
За глумата во животот – која некогаш за жал е за оскар
За сценската прашина- дел од магијата
За колегите –Големи деца и борци за своите светови . Да ми се живи и здрави
За неодиграните улоги – Дај му време на времето .
За идејата – Креација која треба да се реализира
За сонот – Да стане реалност
За јавето – Да биде сон
За виното –хм, зависи какво и во колкави количини
За семејството – Моја инспирација , моја поддршка , мое се .
За крај – Животот е краток , а уметноста е долга

Катерина Чакмакоска Клинческа – актерка

 

Во прво лице
Катерина Чакмакоска Клинческа – актерка во НТ ” Војдан Чернодрински ” – Прилеп

Од прва станав алегична на сценската прашина

1. ЗА СЕБЕ: Одговорна,едноставна,принципиелна…
2 . ЗА ЉУБОВТА: е како сонцето,никогаш не ти е доста од неа!
3. ЗА ЖИВОТОТ: Кога животот ќе ти создаде илјада причини за плачење, покажи му дека имаш илјада причини за насмевка.
4. ЗА ТЕАТАРОТ: Нераскинлив дел од мене, мој сон,моја реалност, мое се!
5. ЗА ДОБРОТО: Безрезервно се трудам да го давам.
6. ЗА ЗЛОТО: Кога би можела да не постои, би била најсреќна.
7. ЗА НЕПРИЈАТЕЛИТЕ: Опасни се само оние кои не можеме да ги препознаеме
– А, ПРИЈАТЕЛИТЕ? Вистинското пријателство не се одбира,се случува!
8. ЗА ГЛУМАТА ВО ЖИВОТОТ: Не можам да ја поднесам.
9. ЗА СЦЕНСКАТА ПРАШИНА: Од првиот контакт станав зависна од неа.
10. ЗА КОЛЕГИТЕ: Пријатели, луѓе без кои не мoжам да си го замислам животот.
11. ЗА НЕОДИГРАНИТЕ УЛОГИ: Соништа што ќе ми станат јаве.
12 . ЗА ИДЕЈАТА: Неизбежна за остварување на целта!
13. ЗА СОНОТ: ОTсекогаш сум била сонувач.Така и ќе останам.
14. ЗА ЈАВЕТО: Знае да биде сурово…ама тоа не прави посилни.
15. ЗА ВИНОТО: Виното..црвено..како љубовта,да те згрее во ладна зимска вечер.
16. ЗА СЕМЕЈСТВОТО: Нешто најважно. Засолниште, топлина, љубов, поддршка, сила, утеха…
17. ЗА КРАЈ: СЕ НАЈУБАВО,УБАВИ ЛУЃЕ!