Илко Стефановски (1952 – 2011)

Роден  : 4 ноември 1952

БитолаМакедонија Македонија

Починал:  6 декември 2011
БитолаМакедонија Македонија

Занимање – театарски и филмски актер

 

 

Илко Стефановски (Битола4 ноември 1952 – Битола6 декември 2011) — македонски театарски и филмски актер,

Биографија

Стефановски е роден во Битола во 1952 година. Во родниот град го завршил основното и средното образование. Факултетот за драмски уметности, отсек актери во класата на проф. Илија Џувалековски го завршил во 1976 година во Скопје. По дипломирањето се вратил во Битола каде ја започнал својата актерска кариера. Уште од почетокот на кариерата се вброил меѓу најзабележителните актерски појави не само во својот матичен колектив, туку и во поширокиот театарски простор. Неговите маестрално остварени ролји во претставите: „Свадбата на Мара“, „Пиреј“, „Лет во место“, „Време за пеење “, „Бегалка“, „Југословенска антитеза“, „Патенталије и Тантелина“, „Вечерва Фалстаф“, „Хамлет“, „Сонот на летната ноќ“, „Чекајќи го Годо“, „Пеш“, „Натемаго на филозофскиот факултет“ и многу други, му донеле безброј награди, скоро на сите фестивали каде што гостувал Народниот театар од Битола. Како актер блеснал со своите настапи во радио и телевизиски драми, драмски серии, уметнички програми и сл. Во 2003 година, Стефановски ја вршел и функцијата на Селектор на Драмската програма на најреномираната летна уметничка манифестација во Македонија – „Охридско лето“, учествувајќи и во проекти надвор од неговата матична сцена.

Починал ненадејно на 6 декември 2011 година во Битола.

Награди и признанија

Добитник е на престижната републичка награда „11 Oктомври“ (2006 г.)

Филмски остварувања

 

Стефановски уште од почетокот на својата кариера стана дел од познатите актерски имиња, не само во својот матичен театар, туку и во поширокиот театарски контекст.

„Стефановски знаеше да ги надмине и најоптималните очекувања, да блесне и во најделикатните, најсложените сценски зафати, а негови мошне впечатливи актерски остварувања го исфрлија во прв план како мерило за високи актерски достигнувања. Тој се раководеше од сознанието дека се она што се создава, мора да тргнува од врутоците на внатрешниот живот, од внатрешната драма на човекот“, наведено е во соопштениото од театарот.

Стефановски играше во претставите „Свадбата на Мара“, „Пиреј“, „Лет во место“, „Време за пеење “,„ Бегалка“, „Југословенска антитеза“, „Патенталије и Тантелина“, „Вечерва Фалстаф“, „Хамлет“, „Сонот на летната ноќ“, „Чекајки го Годо“, „Пеш“ ,„Натемаго на филозофскиот факултет“ и многу други, кои што му донесоа награди скоро на сите фестивали каде што гостуваше Народниот театар од Битола.

Погребот ќе се изврши утре во 12.00 часот на гробиштата Св. Недела, а комеморацијата ќе се одржи во Битолскиот народен театар во 10.30 часот.

Иван Ивановски (1930 – 2017)

 

 

Иван Ивановски (1930 – 2017)

најзначајниот, најпосветениот, најупорниот, најтемелитиот, најплеменитиот и најблагородниот познавач, критички согледувач на театарската драмска уметност, е личност која треба не само во учебниците туку и во општите смерници на културата, културните политики и културните вредности да се втемели како пиедестално наследство. неговата бескрајно вредна творечка продукција (како тетатролог, тетатрски критичар и аналитичар, есеист, писател…) е задолжително четиво за секој кој сака да се обиде во зборот. тој тивок, ненаметлив, скромен и бескрајно вреден човек нѐ задолжи со огромно наследство за она што ја втемелуваше македонската култура. од него не само што учевме како се „гледа“ и критички промислува тетатрот, туку учевме и како се почитува трудот, па дури и кога сметаме дека не вплодил секогаш најдобро.

една од најголемите доблести на Иван Ивановски, која речиси во денешнинава не постои, е почитта кон вложениот труд на секој уметник. тој знаеше како да го користо критичкиот апаратус, а да не ја погази почитта и честа на другиот.

и во време на целосно отсуство на критичка рефлексија во сите сфери на уметничката продукција, загубата на Иван Ивановски ја чувствувам како ненадоместлива. тој до последните сили неуморно, каква што може да биде неуморна само љубовта, го мислеше и бележеше тетатрот. од него учев како со детска радост но и достојна строгост ѝ се пристапува на сцената. драгоцени беа разговорите за деталите на актерското мајсторство, за режисерските гестови, за драматуршите инетрвенции. ме учеше како се чита и разбира тетатрот, па и тогаш кога некој погрешно го вообличил и го „облекол“ во несоодветно семнатичко руво.

да го запаметиме Иван Ивановски како трезор на знаењето, критичката рефлексија но и како маркер за тоа дека културата опстојува само преку посветено и неуморно бележење, преиспитување, анализирање на нејзиниот континуитет. без неговите записи немаше да имаме тетатрска меморија.

Иван Ивановски е темелник на континуитетот на нашата култура.

тексот е превзем од фејзбук профилот на Искара Гешоска

Почина Иван Ивановски

IN MEMORIAM: Почина театрологот и театарски критичар Иван Ивановски

Синоќа во Скопје, на 87-годишна возраст почина театрологот и театарски критичар Иван Ивановски(Дебар, 1930), истакнат новинар и писател, кој на пошироката културна јавност и е познат како долгогодишен проследувач на театарскиот живот во Македонија и надвор од неа. Својот работен век го помина во Радио Скопје како театарски рецензент, коментатор и уредник на културната рубрика.

Ивановски е автор на околу 50 книги од областа на поезијата, патеписната литература, литературата за деца и театрологијата. Најголем број наслови (повеќе од 40) се однесуваат на книги со портрети на актери, на монографии на одделни театри, на избори на прикази и театарски рецензии и слично. За импозантната театролошка дејност на Иван Ивановски говори и податокот дека досега има објавено преку 2.500 единици – рецензии, студии, разговори итн., од кои некои се преведени и публикувани во низа театарски весници и книги во поранешна Југославија, Полска, Русија, Турција и други земји.

По повод смртта на истакнатиот театролог Ивановски, министерот за култура на Република Македонија, Роберт Алаѓозовски испрати телеграма до семејството со изрази на најдлабоко сочувство „Длабоко ме погоди веста за смртта на еден од најистакнатите театарски критичари и театролози во Македонија, неуморниот вљубеник во тетарската уметност, Иван Ивановски. Заминувањето на Иван Ивановски претставува загуба и за македонската публицистика и театрологија, затоа што тој не беше само пионер и доследен професионалец во проследување на театарската дејност, туку беше и вистински пасиониран вљубеник во театарот кому му посвети голем дел од својот живот“, се вели меѓу другото во телеграмата од министерот Алаѓозовски до семејството.

Ивановски е добитник на голем број признанија, како: „13 Ноември“, „Мито Хаџивасилев-Јасмин“, „Крсте Мисирков“,„Димитар Митрев“, како и на државните награди „Св. Климент Охридски“ и „11 Октомври“.

ГРАВЧЕВСКИ ВЛАДИМИР (1936 – 1978)– актер

 

Гравчевски, Владимир (1936 – 1978),
актер со огромна љубов кон театарот, кој покрај својата актерска дејност, несебично ја ширеше љубовта кон театарот кај младите. Несебично пренесувајќи го своето големо познавање на законитоста на театарот врз аматерите – членови на Младинската сцена, истата стана расадник на нови
кадри за битолското глумиште, а воедно и за македонското. Режирајќи претстави на Младинската сцена, со својата студиозна работа со секој актер, ја всади љубовта кон театарот кај овие млади луѓе, кои животниот пат по завршувањето на Академијата за драмски уметности го продолжија како зрели актери на сцената на битолскиот театар.
Роден е во Велес, во 1936 година.
Основното и средното образование го завршува во својот роден град. По неколку сезони настапување во велешкиот театар, во 1961 година доаѓа во Битола и се приклучува кон колективот на Народниот театар. Прераната смрт во 1978 година ја прекинува неговата животна развојна линија.
Во историјата на битолскиот театар остана како актер со огромна љубов и волја кон театарот и како самопрегорен деец.
Во периодот во кој работи остава солиден опус на креирани ликови: ликот на Голуб во „Вук Бубало“ од Бранко Ќопиќ (1962), Томче во Чорбаџи Теодос од Васил Иљоски (1962), Кулин во „Бура“ од Н. Островски (1963), Колин Тарбет во „Светлиот пламен“ од С. Мом (1964), Родриго во „Отело“ од Вилијам Шекспир (1970), Мимискит во „Нечиста крв“ од Б. Станковиќ (1971), Џим Скат во „Нашето бебе“ од Н. Мајо (1972), Пера Калиниќ во
„Госпоѓа министерка“ од Б. Нушиќ (1973), Херман Милер во „Две кристални чаши“ од И. Раос (1974), Пијаниот граѓанин во „Изгубеното писмо“ од Јон Лука Караџале (1975), Матичарот во „Свадбата на Мара“ од В. Костов (1976), Јаблан во „Фамилијата Бло“ од Љубинка Бобиќ (1976) и др. Негова последна ролја беше ликот на Темелко во „Време за пеење“ од Петре М. Андреевски (1977). Како режисер потпишан е на претставите „Незакопани мртовци“ од Ж. П. Сартр (1969), „Кој ќе го спаси орачот“ од Ф. Гилрој (1971), „На отворено море“ од Славомир Мрожек (1972), „Две кристални чаши“ од И. Раос (1974), „Четворка“ од Славомир Мрожек (1976) и др.

Ангелина Иванова ( 1928 – 2017 )

 

18.o7. 2017

Велат дека сите ѕвезди, без разлика дали биле големи или мали, еден ден ќе згаснат!

Денес во 18.o7. 2017 год, на 89 годишна возраст згасна една од ѕвездите на Драмски од минатиот век, Ангелина Иванова!

Ангелина Иванова е родена на 21 март 1928 год. во Крушевац. Завршува трети клас гимназија во 1946 година. Работи на Куклената сцена, во Младинско-детскиот театар и Драмски театар Скопје. Во Драмски театар работи се до пензионирањето, каде одигра повеќе од 80 улоги.

Селективна театрографија: Самовила Добрана (Волшебната гусла, 1954); Самовила Зеленка (Маѓепсникот од Оз, 1954); Смешко (Снежана и седумте џуџиња, 1954); Госпоѓа Бедвин/ Четврто сираче (Оливер Твист, 1954); Сојка (Шекерното дете, 1955); Султанија Бурдулбурдул (Аладин и волшебната ламба, 1955); Папагал Полинезија (Доктор Долитл, 1956); Оган (Волшебното килимче, 1957); Самовилата на убавината (Трнорушка, 1958); Елена (Кога бранот бучи, 1960); Вражалка/Дама/ Искуство (Авторбиографија, 1961) Госпоѓа Бамбли (Оливер Твист, 1963); Лај Му (Украдениот принц и Изгубената принцеза, 1963); Мирса (Бегалка, 1965);Жена (Богомилска балада, 1965); Госпоѓа Ерблеј (Кројач за дами, 1965); Баба (Дундо Марое, 1966); Марина (Бумеранг, 1969); Втората вештица (Макбет (1969); Шарлота (Оскар, 1970); Селанка (Богунемили, 1971); Костадинка (Свадба, 1972); Урганила (Јас, Клаудиј, 1972); Босица (Хамлет од Долно Гаштани, 1973); Црно срце (Најголемиот подвиг на витезот Сукало, 1974); Госпоѓа Травиќ (Нарачана комедија, 1974); Анѓа Врчек (Полнета птица, 1982).

Нека ти е вечна слава!

Крум Стојанов ( 1917 – 1996 )

 

Крум Стојанов
Актер
Роден: 6 март, 1917, Скопје, Македонија
Починал: 4 декември 1996 година, Скопје, Македонија
Добитник е на наградите: Стериина награда за најдобар актер

КРУМ СТОЈАНОВ (СКОПЈЕ 1917/1996)

Крум Стојанов е едно од најпознатите имиња на Македонскиот театар воопшто, кој најпрвин студира архитектура, а потоа глума на Драмското студио во Белград, па со професионална актерска дејност започнува да се занимава во 1942 година. Тогаш станува член на Народен театар во Скопје, играјќи на сцената крај Вардар релативно кратко време. Подоцна се приклучува кон партизанската уметничка група Кочо Рацин, каде учествува заедно со неколкумина постари драмски уметници во поставувањето на темелите на Македонскиот народен театар. Една година работи и во Обласниот македонски театар во Горна Џумиа (денешен Благоевград Пиринска Македонија), на чија сцена режираше и толкуваше повеќе ролји, во дела на А.Панов, М.Горки, Б.Нушиќ… Скоро една деценија со забележан успех игра и во Белградското драмско позориште како еден од водечките актери во овој своевремено највитален театарски колектив на екс Југославија.

Во Драмскиот театар од Скопје преминува заедно со поголема група актери од МНТ (1964), каде настапува повеќе од две децении и во кои се пензионира постигнувајќи ја својата најголема афирмација, не само на македонскиот, туку и во екс Ју просторот, добивајќи двапати едноподруго две Стериини награди за глума. Добитник е и на нгаградата 11 Октомври за животно дело, Златен прстен со ликот на Љубиша Јовановиќ, а има добиено и две награди од владата на НРМ.

За осведочените негови актерски вредности најпофално се искажуваат поголем број реномирани југословенски театарски и други критичари и тоа од форматот на еден Јосип Видмар, потоа Ели Финци, Велиборг Глигориќ, Лука Павловиќ, Драган Јеремиќ, Јозо Пуљезовиќ…

Крум Стојанов му припаѓа првостепено на реалистичниот стил на глумата, но во една посовремена варијанта. Тоа би значело дека неговата глума се стреми кон модерна експресија. Во играта на овој сестран театарски творец (освен со актерско се занимава уште и со режија и со сценографија) се чувствуваат силни индивидуални акценти како и способности за смели скокови во мисловните длабочини, постигнати со бескрупулозната студиозност во креирањето на секој лик. Затоа не е воопшто претерано, ако се каже дека Крум Стојанов изненадуваше со оригиналниот артизам, широкиот распон на театарски култура и талент, посебната физиономија, со точните трагични и полни со вирутозност тонови…

Своите најуспешни актерски реализации ги постигнува во Драмскиот театар: Клисарот во монодрамата на М.Сореску, Богот во “Адам Ева и Јов” од Б.Ѓузел, Аџи Трајко во “Бегалка” од В.Иљовски, Ел. Илустристими во “Карпискито министер” од К.Чашуле, Агатон во “Нажалена фамилија” од Б.Нушиќ…

На сцената на МНТ остварува позначајни ролји во дела од Горки, Шекспир, Остовски, додека во Белградското драмско позориште се истакнува во претстави на текстови од современо западно-европска драматургија.

Своевремено Стојанов се занимаваше и со радио драмско творештво, режирајќи поголем број радио драми во кои беше и чест гостин како актер.

 

Филмологија:

Мали човек (1957),

Време без војна (1969)

Сослусуванјето на зелезницарот (1977).

Режија: Слободан Унковски
Писател Горан Стефановски

 

ПОПОВСКА ЈОАНА – (1943) актерka –

 

Поповска, Јоана (1943),

актерka – првенка на Народниот театар – Битола, која со еднаков успех настапува во дела од различни жанрови. Подеднакво се експонира и во дела од антиката, комедијата, психолошката драма и трагедијата, наметнувајќи се со својата инспиративна игра и со својот богат сценски темперамент.
Родена е во 1943 година, во Битола. За првпат на сцената на Народниот театар – Битола се појавува како петгодишно дете, играјќи го ликот на детето во претставата „Печалбари“ од Антон Панов (1948), а на
шеснаесет години, заради извонредниот талент, станува редовен член на колективот на Битолскиот театар (1960) и скоро две децении е на самиот врв, играјќи мошне интензивно и без здив. Со зачудувачка леснина и спонтаност, со богати внатрешни пулсации, со неисцрпна фантазија ги креира ликовите од античката, странската и домашната драматургија.
За тоа потврда е наградата на град Битола „4 Ноември“, доделена за ликот на Катерина во „Бура“ од Н. Островски (1963).
Најзабележителни остварувања кои се издвојуваат во огромниот список на одиграни ликови се: Катерина во „Бура“ од Островски (1963), Офелија во „Хамлет“ од В. Шекспир (1966), Дездемона во „Отело“ од В. Шекспир (1970), Петрунела во „Дундо Марое“ од М. Држиќ (1972), Живка во „Госпоѓа министерка“ од Б. Нушиќ (1973), Електра во „Агамемнон – Електра“
од (1976), Вера во „Елена Ќетковиќ“ од (1976), Мара во „Свадбата на Мара“ од В. Костов (1976). Со зачудувачка леснина и спонтаност, со бујна разиграност и фантазија креира ликови од детската драматургија: Див-
на во „Педаче“ од Љубиша Ѓоќиќ (1973), Мери во „Сенката на Господинот Вип“ од Ад. Грејданус (1974), Пипи во „Пипи долгиот чорап“ од Астрид Линдгрен (1975) и Дороти во „Големиот волшебник“ од А. Фраибаум (1978).
Во периодот од 1978 – 1995 година таа го напушта театарот под Пелистер и
преминува во драмата на Македонскиот народен театар – Скопје. Но и покрај тоа, таа како гостин со несмален интензитет и соживеаност го игра ликот на Велика во „Пиреј“ од Петре М. Андреевски (1982). И по нејзиното пензионирање, таа интензивно продолжува да настапува, останувајќи верна на својата битолска публика.

Настапува во мошне забележителните претстави: Велика во „Бегалка“
од Васил Иљоски (1995), Контеса де Латур во „Одам на лов – апансаз“ (1995), Џеси во „Добра ноќ, мајко“ од Марша Норман (1996), Аманда Вингфилд во „Стаклена менажерија“ од Тенеси Вилијамс (1997), Анита во „Антигона во Њу Jорк“ од Јануш Гловацки (1997), Мајката во „Мачка на вжештен лимен покрив“ од Тенеси Вилијамс (1998), А во „Три високи жени“ од Едвард Олби (1998), Варвара Жешкова во „Последните селани“ од Петре М. Андреевски (1998), Вајолет во „Паметењето на водата“ од Шила Стивенсон (2000),
Ани во „Дама за еден ден“ од Олег Данилов (2003), Војвотката од Јорк во „Ричард III“ од Вилијам Шекспир (2005), Аграфена Кондратјевна во „Банкрот“ од А.Н. Островски (2005), Мери Каван Тајрон во „Долго патување во ноќта“ од Јуџин О’Нил (2006) и др.
Богатото креативно присуство е забележано во дуодрамата „Столови“ од Е.
Јонеско (2002), која по прераната смрт на Сребре Ѓаковски, продолжува да ја игра како монодрама. Со улогата на Мара во „Свадбата на Мара“ од В. Костов (1976) го постигнува најголемиот успех. Само во една година (1977) освојува три врвни признанија: наградата „Златен ловоров венец“ на МЕС Сараево, Стерјината награда за најуспешна актерска креација и највисокото републичко признание „11 Октомври“.
Со својата оргиналност, неуморност, внесувајќи се во секој лик, се здобива и со три артистички награди и наградата „Војдан Чернодрински“ за животно дело, а со претставата „Трите високи жени“ од Е. Олби, со престижната награда „Ристо Шишков“ за најдобро актерско остварување. Трипати ја добива наградата „Европски актер“. Во 2010 година на
фестивалот на монодрама во Отешево ја добива наградата за животно дело „Европски актер“.

Митко Маџунков 1943 – писател

 

Награди за Животно дело

Добитник на наградата  Војдан Чернодрински за 2017 година

Роден е во Струмица, 19 март 1943 година.

Со гимназиско образование се стекнал во Струмица, а дипломирал на Филолошкиот факултет во Белград, на отсекот за светска книжевност со теорија на книжевноста. Работниот век главно го поминал во Библиотеката на град Белград. Некои книги првично му се објавени на српски јазик.

Добитник е на повеќе книжевни награди и признанија, меѓу кои се и следниве: „Исидора Секулиќ“, „Рациново признание“, „Војдан Чернодрински“ за најдобар текст (двапати), награда за роман на годината (двапати), награда за книга на годината (двапати), „Годишна награда на град Струмица“, државната награда „11 Октомври“ и други.

Вечерва ја добива наградата за животно дело на Македонскиот театарски фестивал „Војдан Чернодрински“. Овој фестивал ќе го памети Митко Маџунков по трилогијата „Вечна игра“, која е сочинета од пиесите „Големиот смок“, „Сенката“ и „Пуста земја“, изведени во Прилеп во 1986, 1988 и 1989 година. Две од овие пиеси се носители на наградата „Војдан Чернодрински“ за најдобар текст.

Освен што зазема врвно место во литературата со своите раскази, романи и есеи, Маџунков припаѓа и на театарот, а за тоа сведочат и неговите пиеси „Пат за Лихнидос“ и „Чудо големо“, со праизведби на сцената којашто е, како што вели самиот, блиска до неговите детски игри и која е за него матична во буквална смисла на зборот, а тоа е театарот „Антон Панов“ во Струмица. Пиесата „Мелница“ е прикажана на сцената на Македонскиот Народен Театар, а „Портата на Леден“ веројатно ќе ја отвори новата сцена во неговата родна Струмица.

Во печатената верзија на „Вечната игра“, во еден брилијантен есеј што му го посветува на театарот, академик Маџунков ќе напише: „И ако некој се чуди од каде во моите драми толкава склоност кон епското и алегориското – инаку несвојствено за значителен дел од моето творештво – одговорот треба да го бара токму тука, во обидот да се создаде нов национален театар врз темелите на античката и старата европска традиција, збогатен со нови, препознатливи значења, традиција во којашто зборот и неговата мелодија и јасниот однос кон митологизираната стварност, и паганска и христијанска, треба да дадат одговор на важните животни прашања“.

Значајни домашни и европски познавачи на литературата ќе напишат дека со Маџунков, ние сме во одминатиот и незбиднатиот свет, во татковините кои нѐ бараат нас, а не ние нив, во сите солуции во кои личноста оживува од историјата, од естетиката, од стварноста или илузијата.

Маџунков владее со јазикот и нарацијата, користи префинета стилистика, прецизна дескрипција и култивирана, на моменти брилијантно орнаментирана синтакса. Ширејќи ја сферата на стварноста до бесконечност и истовремено ширејќи ја сферата на фантастичното до крајните граници на стварноста, Митко Маџунков создаде дела со антологиска вредност.

Слично како неколкумина еминентни светски писатели, Маџунков го доживува светот како сплет на некохерентни случувања, како лавиринти кои не признаваат површински каузалности и последичности, како разбиена целина која се растурила во безброј нееднакви делови, како одблесоци од распаднат универзум кои најпрво треба да се пронајдат, па со поместување и пресвртување да им се одреди и протолкува местото. Таков однос кон инспирациите, таков став кон неисцрпното богатство на психолошките состојби и таква надмоќ над среќно воочените односи може да си дозволи само писател со вистинска доверба во својата надареност и во своето книжевно образование.

Во „Пригодна арс поетика“ од книгата „Дрвото на Нарајана“, Маџунков ќе ни каже дека неговото дело е исткаено од повеќе тематски целини кои меѓусебно се преплетуваат: едната е семејниот круг, втората е метафизиката на соништата, третата е алхемијата на зборовите, четвртата – малограѓанскиот свет, петтата е урбанизираното општество, шестата е војната, седмата е љубовта, осмата е арс-поетиката, а деветтата – смртта. Сите тие целини имаат свои делти составени од повеќе ракави – мотиви, а ним им одговараат исто така разгранети обработки или сижеа кои бараат соодветен стил; и ако оние кохезиски сили кои ги поврзуваат сите мотиви се доволно јаки, останува само да се надеваме дека во него има доволно енергија која еден ден ќе не врати во заедничкото средиште, во новиот почеток или во „родителскиот имот“.

Митко Маџунков со своето исклучително дело плови со радарска точност низ столетијата и епохите, откривајќи ја историската егзистенција на овој народ и осмислувајќи ги сите оние судбински нешта што ја прават оваа земја таква каква што е, кревајќи ја од приземноста кон небесата, од ништожноста кон ѕвездите.

Покрај драмските дела, Митко Маџунков е автор и на збирките раскази „Чудна средба“, „Убиј го зборливото куче“, „Меѓата на светот“, „Парадоксален сон“, „Дрвото на Нарајана“, „Даровите на небото“, „Грабнувањето на Европа“, „Астрагали“, на романите „Кула на ридот“, „Кон другата земја“, „Домот на Александар“, „Времето на ирвасите“, „Птиците од ланските гнезда“, како и на збирките есеи „Штркот единак и неговото јато“, „Чехов или тајната на раскажувањето“ и „Родното место на литературата“.

Чудесно совпаѓање е тоа што во годината кога македонскиот театар достојно му се оддолжува на големиот писател, издавачката куќа „Три“ го заокружува проектот „Избрани дела“ од Митко Маџунков во десет тома, со печатењето на неговите седум драми, во кои младите театарски ентузијасти и почитуваната македонска публика ќе го препознаат и сопственото време.

Та нели театарот е миг, но играта е вечна…

 

Струмичкиот академик, јазикот го истакнува како основен атрибут на секој народ, така што ако постои јазична небрежност, секој народ ќе биде разнебитен.

(Струмица, 1943 година).

Раскажувач, романсиер, драмски автор, есеист. Основно и средно училиште во неговиот роден град, а тој дипломирал на Филолошкиот факултет во Белград, отсек компаративна книжевност и теорија. Литературна кариера започна во Белград во 1965 година, приказни Воскресение. Повеќе од триесет години, се до неговото пензионирање, тој работел во градската библиотека.Објавил книгата раскази А чудна игра, го убие govorljivog куче (награда “Исидора Секулиќ” 1973), Отаде плевел облаци триптих на куса проза Meѓa совет (Расин признавање, 1985) парадоксално спиење, Вуд Нарајана, драма Биг Smuk (награда “Војдан Чернодрински”, 1986), сенка (истата награда, 1988), земјиште за отпад (трилогија вечната игра), Стави Лихнидос, Мелница, Чудо многу, романи Кулата на ридот, Александров дома (романот “Децата на радоста”, 1992), Ка друга држава (од книгата на македонската книжевна фондација, 1993), на возраст од ирваси, како и книги есеи Рода единици и своето стадо и Чехов или тајната на раскажување.

Тој има постигнато многу успешна кариера, во која се бори за македонскиот јазик и неговите вредности да ги изведе на најдобар и најпристапен начин на луѓето. Досега тој има објавено дваесетина збирки раскази, романи и драми, а добитник е и на десетина значајни награди. Последното дело на Маџунков, кое е вбројано во низата со награди е „Роман на годината“ за 2012.Тој исто така е член на МАНУ,и е шеф на Лексикографскиот центар на Академијата.

По повод 65 јубилеј на Струмичкиот Народен театар, во поставка е драмата на Маџунков „Вечна игра“, каде тој објаснува какво е чувството на враќањето дома, а исто така и на театарските штици. Тој информира дека е изненаден од актуелноста на она што било напишано пред многу време, односно на актуелноста на драмите кои ги претпочитал како „Големиот смок“, „Сенката“ и „Пуста земја“.

Јосиф Јосифовски (1927–2001)

 

Јосифовски, Јосиф (1927-2001), актер кој долги години беше носител на главниот репертоар на Народниот театар од Битола. Препознатлив по неговата маркантна фигура, со бујниот баритонски глас, живиот и ведар темперамент и со страста која провејуваше скоро низ сите ликови одиграни на штиците што живот значат.

Роден 1927г. во Велес. Во 1960г. станал член на колективот на Народниот театар – Битола. Тој беше еден од водечките актери на битолскиот ансамбал и долго време носител на репертоарот. Co својот раскошен и еруптивен талент одигрува повеќе насловни и водечки улоги. Неговата трансформација од лик во лик, со сериозноста кон пристапот, со свежината и чистотата ги постигнувал највисоките дострели во градењето на ликовите Клаудие во „Хамлет” од В. Шекспир (1966 и 1989), Франц во „Разбојници” од Ф. Шилер (1967), Јаго во „Отело”од В. Шекспир (1970), Сади во „Дундо Марое” од М. Држиќ (1972), Еротие во „Сомнително лице”од Б. Нушиќ (1978), Императорот во „Подземна република” од Јордан Плевнеш (1991), „Професионалец” од Д. Ковачевиќ (1990), дуодрамите „Партија реми” од Дин Ли Кобру (1986), „Виенско танго”оџ, П. Турини (1987) и др.
Импозантни партии дал и во филмовите „Пред дождот” и „Прашина”. Добитник е на наградата „Војдан Чернодрински” за животно дело.
ЗНАЧАЈНИ ЛИЧНОСТИ ЗА БИТОЛА составувачи: Ленче Андоновска, Науме Горгиевски, Благој Николов, Трајко Огненовски, Гордана Пешевска, Анета Стефановска, Светлана Талеска; превод на англиски Весна Милевска

Национална Установа Универзитетска Библиотека „Св. Климент Охридски“ – Битола

ИВАН МАЗОВ ( 1923 – 1977 )

 

 

ИВАН МАЗОВ театарски критичар, публицист, писател

(07. 01. 1923, Кавадарци – 14. 02. 1977, Цеље).

Дипломирал на Високата политичка школа во Белград (1948). Бил прв главен уредник на „Млад борец“ (1944), главен уредник на „Трудбеник“, уредник на „Социјалистичка зора“, на Радио Скопје,на „Партиски живот“, на „Нова Македонија“, работел и на други општетсвени и културни должности. Од 1960 до 1977 пишувал театарска критика во „Нова Македонија“, објавувал во „Современост“,„Хоризонт“, „Вечерен репортер“, „Културен живот“, „Бирлик“, „Флака е влазнимит“, „Разгледи“, „Јехона“, „Политика“, „Вјесник“, „Око“, „Сцена“, „Позориште“, „Одјек“, „Вечер“, „Ослобоѓење“… Пишувал и проза, патеписи, текстови и трудови за современиот македонски јазик. Добитник е на наградите „Крсте Мисирков“ (1969), „Мито Хаџивасилев-Јасмин“ (1973) за театарско-публицистичката работа. Бил член на разни одбори и тела за театар, потпреседател на Сојузот на театарските критичари и театролози на ИТИ за Југославија (1975/76/77), а од 1978 до 1988/89 овој Сојуз, во рамките на Југословенскиот театарски фестивал „Стериино позорје“ доделуваше награда „Иван Мазов – Климе“ за годишен критичарски опус. Автор е на четири книги со раскази и патеписи, застапен е во повеќе избори, а во четири книги (од Одбрани дела во шест книги) е поместен избор од неговите театарски критики („Култура“, 1982) со наслови: „Сцена на животот“, „Сцената – тврда почва на животот“, „Сцената и човекот“ и „Сцената и современоста“. Автор е на околу повеќе од три илјади текстови. Бил член на разни театарски и оценувачки комисии и претседател на жирито на МТФ “Војдан Чернодрински” (1970).

Во македонската историја од огромно значење се неговите патеписи, „По трагите на Евлија Челебија“, низ Бугарија, Грција и Албанија, во време кога за макледонското население во овие земји се молчеше, или на бикло кој од Македонија му беше речиси забранет пористап. Облавен се и во книгата под заебочки наслов „Размеѓани колепки“ („Современост“, 1978). Автор е и на изборот „Убавината на виното“, песни на поети од светот кои како гости на Струшките вечери на поезијата ја посетиле Тивешијата.

Познат е и како страстен почитувач и истражувач на македонскиот јазик за кое имаат пишувано и Блаже Конески и Трајко Статаовски.

Бил дописник на „Нова Македонија“ од Атина и дописник за Балканот од големата војна во Алжир.

Домот на културата во Кавадарци повеќе од три децении е именуван како „Иван Мазов-Климе“, а една улица во родното Кавадарци го носи исто неговото име.