За Госпоѓицата ФРАНСОАЗ ЖИЛО  од Авињон

 

Кога Љубовта кон мажот ќе те стави во коцка. Ќе те стави заробена во својата кутија, во неговата кутија.  Ќе те натера да му будеш покорна на егото и славата, неговото “се “. ..Жената барајќи љубов ,“ слободна “ ќе сака се да го убие, искрши, од својата глава, ум, душа, срце, па дури и левата потпетица, секогаш таа, левата – само за љубовта.Така ќе е полесно да се дојде до срцето, од страната каде е левата чевла.

Сакајќи само едно, во себе да ја скрши робинката, да ја добие слободата, своја. Ќе чека како и секогаш, низ сите години,саати да биде добро залепоно, она што “таа“ го скршила. Секогаш во надеж дека нема повторно да се скрши, и ќе биде само негова.

Но, она што еднаш се скршило, и се залепило, тешко дека ќе потрае. Така е и во љубовта. Има нешто во таа жена,  кое упорно ја тера во борба со себе и со се околу себе, само и само тој да се врати. Да го врати “својот“ маж. Таа спонтано, низ својата немоќ, ја искривува неговата прва љубов, сликата. За да го привлече неговото внимание. Но, не секогаш, секаде, сликите се пред се.

Лукава таа, осатвајќи му ја својата лева потпетица да ја залепи, ќе чека неколку саати, додека лепакот не се стврдне. Така ќе имаат време за љубов, ќе падне во прегратака на љубовта, без една чевла? Знае ли тој за твојата љубов? Мажите, знаат ли тие за љубовта воопшто?

Сето ова ни го подари ФРАНСОАЗ ЖИЛО ― Гордана Ендровска во претстава “  Госпоѓиците од Авињон“ . Таа е посветена и верна жена на својот маж, сликар, вљубен во своите слики и жената која само ја искористува… како нанесена бојата на белото платно, а ќе ја нацрта во нов стил, внесувајќи ја во кубизмот. Ете можеби тоа ќе е доволно за голем печат на неговите “жени“ – уметнички дела.

А таа, сака да кокетира пред неговата четка.

А Љубов…?

 

Гледачот.

 

„ГОСПОЃИЦИТЕ ОД АВИЊОН“ на 21 февруари на малата сцена во МНТ

На 21 февруари на малата сцена во МНТ со почеток во 20 часот, премиерно ќе биде одиграна претставата „ГОСПОЃИЦИТЕ ОД АВИЊОН“ што се поставува според истоимениот драмски текст од писателот САШО ДИМОСКИ

РЕЖИСЕР: НЕНАД ВИТАНОВ

УЛОГИ:
ДОРА МААР ― СОФИА НАСЕВСКА-ТРИФУНОВСКА
ОЛГА КОКЛОВА ― ИСКРА ВЕТЕРОВА
ФРАНСОАЗ ЖИЛО ― ГОРДАНА ЕНДРОВСКА
МАРИ-ТЕРЕЗ ВАЛТЕР ― АНА СТОЈАНОВСКА
ЕВА ГУЕЛ ― ЗВЕЗДАНА АНГЕЛОВСКА
ЛИКОВИ БЕЗ ВАЖНИ СВОЈСТВА ― ВАСИЛ ЗАФИРЧЕВ

СЦЕНОГРАФ: ФИЛИП ВИТАНОВ
КОСТИМОГРАФ: ТАЊА КОКЕВ
КОМПОЗИТОР: КАЛИОПИ БУКЛЕ
СЦЕНСКИ ДВИЖЕЊА: МАЈА КАРЕВСКИ
ПРОДУЦЕНТ: СИМОНА УГРИНОВСКА
ИНСПИЦИЕНТ: АЛЕКСАНДАР РАЈКОВСКИ
СВЕТЛО – МАЈСТОРИ: ИГОР ЃЕОРГИЕВ И ИГОР МИТРЕВСКИ
ТОН-МАЈСТОР: АЛЕКСАНДАР АРСИЌ
ВИДЕО ОПЕРАТОР: АЛЕКСАНДАР ТАСЕВСКИ
ФОТОГРАФ: КИРЕ ГАЛЕВСКИ
РАКОВОДИТЕЛ НА РАБОТИЛНИЦИ: ТАТЈАНА БЛАЖЕВСКА – ХРИСТОСКА
ВАЈАРИ: АНГЕЛЧО ПЕТРОВСКИ И ДАРКО БАЗЕРКО
ЛЕКТОР: ТОДОРКА БАЛОВА
СУФЛЕР: ЗОРИЦА БЛАГОЕВСКА
ГАРДЕРОБЕРИ: СВЕТЛАНА АПОСТОЛСКА И СКЕНДЕР БЕРИША
РЕКВИЗИТЕР: ЗЛАТАН БОЈКОВИЌ
ШМИНКЕРИ И ФРИЗЕРИ: БРАНКА ПЉАЧКОВСКА И МОНИКА ГРКОВСКА

Филиз Ахмет: Hаше вредно но, во Турција!

 

Турската телевиска станица „Tek Rumeli“ годинава за првпат ја организираше манифестацијата „ Најдоброто од Румелија“. По тој повод имаа испратено анкетни прашалници до 570 Балкански асоцијации за тоа кои се нај добрите Балкански турци. На гала вечерта во Истанбул организирана од Tek Rumeli tv присуствуваа најпознатите лица од естрадата на Турција и воедно беа прогласени нај добрите балкански турци:

Најдобра пеач/ка Сузан Кардес
Најдобар актер/ка Филиз Ахмет
Најдобра песна „ Derylar“ Ариф Сентурк

 

Со „Од кол на кол“ Театарот во Прилеп слави 68 години постоење

 

Tеатарот „Војдан Чернодрински“  Прилеп

Со изведбата на веќе култната претстава „Од кол на кол“ во режија на Коле Ангеловски, театарот „Војдан Чернодрински“ во понеделник  19.02.2018 ќе одбележи 68 години  од формирањето. Публиката повторно ќе може да ужива во оваа најгледана претстава одиграна 115 пати и која  десет години е на репертоарот и за која се уште се бараат  карти повеќе. Ова е втора најгледана претстава во историјата на театарот веднаш по „Солунски патрдии“. Моментно на репертоарот се три претстави „Клетници“ од Виктор Иго, во режија на Мартин Кочовски, „Ништо без Трифолио“ од Р. Богдановски, во режија на Коле Ангеловски и “Хроника на еден сон“ од Ивана Нелковска, во режија на Ивана Ангеловска.

Завесата на Театарот првпат се кренала на 18 февруари 1950 година со изведбата на претставата “Кир Јања” од Ј.С.Поповиќ, во режија на Аце Михајлоски. Премиерите низ годините се ределе, се нижеле успесите. Колективот се збогатувал со искуство во катадневната пракса. Денес израсна во Ансамбл со актерски имиња кои покажуваат дека знаат и умеат да „согорат“ на сцената.

Во досегашното постоење Театарот ,, Војдан Чернодрински,, прикажал над 370 премиери, изиграл над 7500 претстави кои ги гледале над 1,6 милиони луѓе.

Театарот најголемите успеси ги постигна со претставата „Тапани во ноќта“ од Брехт, во режија на Мартин Кочовски, која се крена до димензии на бренд на македонскиот театар. Со ,, Тапаните..,, театарот освои три награди на фестивалот МЕСС во Сараево и беше победник на 44-то издание на МТФ ,, Војдан Чернодрински,,. Не помалку наградувана е ,,Кавкаскиот круг со креда,, која во 2011 година беше прогласена за најдобра претстава на фестивалот ЕХ Понто во Љубљана, Словенија.

Голем успех досега постигнаа  и претставите “Силјан Штркот” “Кумови”, Собирен центар”, “Туѓо сакаме свое не даваме”, “Молам за секс“, “Спиро Црне” “Колобан” “Арсениј” ,“Полковникот птица” , “Опера за три гроша” од Брехт и др.

Театарот  во земјава се уште го има приматот на куќа во која се даваат праизведби на текстови од македонски драмски автори. Ансамблот брои 18 актери.

Николаj Кимчев / 1952 – 2018 /

 

Роден 14 декември 1952 г. Ораново, Народна Република Бугарија

Починал 3 февруари 2018 г. (65 г.) Софиja Bугарија

Активни години 1979 г.

Значајни роли Буланов „Лес“, Тезата во “Сон на летната ноќ“, Осип во „Ревизор“

Николај Кимчев е бугарски театарски и филмски уметник од Благоевградска театар, познат е од десетици улоги во театарот, учествувал во некои бугарски филмови, и пејач на авторски македонски песни.

Биографија

Роден е во декември 1952 година во штала на куќата на неговиот татко во Ораново, подоцна се спои со Симитли. Како млад, тој покажа љубов за глума на сцената. Тој сака да ги рецитира песните, да пее и забавува пријатели и роднини. Во 1979 година дипломирал Витиз Крустјо Сарафов. Таму го усовршил и го развил својот талент во актерската класа на професорот Димитрина Гурова. Од 1 јули 1979 година до неговата смрт Николај Кимчев е во трупата на Благоевградска театар “Никола Вапцаров”, како за кратко е и негов директор.

Има многу улоги што ги игра на сцената на Драмскиот театар Никола Вапцаров.

Забележан е како талентиран актер од режисер како Иванка Грбчева, Људмил Стаиков, Борислав Пунчев, Веселин Бранев, Сергеј Комитски, Дочо Боджаков и други кои му доверат улоги во своите филмови.

Почина на 3 февруари 2018 година во Софија во болница Пирогов по едномесечна кома како резултат на тешка мозочно крварење.

Николај Кимчев беше и остана осведочен пријател на Македонија и на македонскиот театар, за што сведочат многуте професионални и приватни посети на нашата земја, а најчест гостин беше на ФКТ “Ристо Шишков“, во Струмица, каде една година беше и член на стручното жири.

Театарски улоги

• Манчо Вагарджиев во “Верахелец”

• Буланов во Лес

• Тезата во “Сон во летната ноќ”

• Алексеј во “Оптимистичка трагедија”

• Миша Земцов во “Суровите игри”

• Јусуф во “Чудо”

• Животот во “мајстори”

• Драгоданоглу во “Облека Витоша”

• Стамболов во “Големината и падот на Стефан Стамболов”

• Димитар Генерал на “Последна вечера на Ѓаволски ѓакон”

• Лазар Лазарица, Иследникот во “Судот на правдата”

• Спилберг во “Каролина Небер”

• Претседателот во “Храброст и љубов”

• Еди во “Разделен со љубов”

• Авел во “Играта на животот и смртта во пепелта”

• Орган во Тарту, Доктор Ран во Нора

• Кошница во “Инспектор”

• Станчо Квашников во “Слабобогинџи” и многу други.

Учество на филмот

• Мртвите – 1981 година

• Плима на нежност – 1983

• Големата игра (1983), 6 серија (Большая игра) (СССР / Бугарија) – Ернесто, телохранител на Грацио и жена му фрау фон Валецки

• На патеката на капетанот Грант – ( “Во побарав мајсторот Грант”) (1985), 7 серии – СССР / Бугарија

• Време поделено – 1988

• Градоначалник, градоначалник – 1990 – Марин

• Бронзена лисица – 1991 година

• Материјални докази – 1991 – Трет ловец

• Нацртање – 1993 (серија 7) – кралот Фердинанд

• Војвода – 2016 година

Театарот… и за театар е театар!

 

За ” Бракот е брак ” продукција Театар Комедија, режија Теа Беговска

Да се прави претстава за самата претстава, да се актуелизира чин за самиот чин, е секогаш интересен предизвик, особено ако режисерот драматуршки си ја #изрежира# сопствената режија, притоа сакајќи да ни докаже дека театарот со сите свои сништа, сеништа и фрустрации, го носиме и имаме и дома, е дури тогаш имаме театарско сочинение, во кое се е можно!

Па така, можно е во случајот со претставата ” Бракот е брак ” воообрзената режисерска реинкарнација на А.П.Чехов да ја режира “Просидбa”, притоа #лечејќи# се од сопствените несигурни животни врвици, да имаме актерка чиј сон е сал да го одработи своето, да видиме актер кој и покрај несогласувањето со тоа што го гледа и работи го одработува своето, да имаме директор кој во својата изгубеност самиот прави театар, се разбира. и за среќа задкулисно, да сме сведоци на суфлерка, која ништо не разбирајќи ќе не доведе до моментот на апсолутна невиност, речиси изедначена со глупост и така се до недоглед…

Се До моментот кога Чеховата “Просидба” станува претстава во еден бурлескно-фарсичен амбиент, во кој режисерот и двајцата актери се играат самите себеси, но и Чубуков, Ломов и Степановна и во кој #невидливиот# актер Теа Беговска е всушност режисерот, добиваме и имаме нешто за што впрочем и постои театарот: едноставно да се препуштиме и насмееме на играта заради игра, па макар во неа да е вткаена и нашата сопствена глупост!

Во целокупната таа фарсична бурлескност, речиси беспрекорно се втурнуваат Роберт Ристов, алијас режисерот или Чубуков, Столе Мицов алијас актерот или Ломов, и Ева Скендеровска, актерката и Наталија, заедно со “смотаниот” директор на Ердоан Максут и невината глупост на суфлерката Миа Кантарџиева, а сите нив “немо” ги следи Енес Беговски, со својата гитара како се (не)присутниот музичар… Целата оваа екипа видливо се забавува на сцената, притоа забавувајќи не и нас “отаде” рампата, кој на крајот од претставата на Театарот Комедија излеговме насмеани и позитивни, што бездруго значи остварена цел. Оттаму, благодарност до Теа и компанијата, во која се уште и Сергеј Светозарев преку својата сценографија, Марта Дојчиновска, со асоцијативно инволвираните костими и #притаената# звучност на музиката на Енес Беговски.

IN MEMORIAM Небојша Глоговац – актер

 

Бесмртна песна – писмо од мртвиот глумец

” Ако ти јават дека сум умрел, тогаш, во тебе нешто ќе посиви. На трепките магла, на усните ќе долета сива прашина.

Дали некогаш мислите што значи да се умре?

Каде тоа исчезнува човекот?

Што е тоа, што секогаш го брка од тука?

Ве молам. Немојте да одите на гробишта, гробиштата се најцрниот панаѓур. Грд театар, а ти не си за таков театар. Каде нема срце и оган, каде владее млитав ред, каде нема ни врисок, ни песна, ни аплауз. А крајот секогаш се знае.

А еве, што ќе биде?

Илјадници шарени риби ќе ми пливаат, во окото. Коработ ќе ме покрие, земјата исто така. А јас за тоа време ќе летам. Високо. Високо….

Знаеш нели дека, сум за театари, полни со срце и оган. Театри каде што никогаш не владее ред. Каде има и песни и врискање и аплауз. И крајот не се знае однапред!

За тој момет целосно живеев, тоа најдобро знаев да го правам.

Ако ти се јават дека сум умрел?

Не верувај им, јас тоа не го можам.

На оваа земја, само на кратко наминав, да ти намигнам. После мене да остане трепетлива трага. И затоа не биди тажна, многу ми е важно за тебе да останам онај истиот будалест, а чудесно драг.

Ноќе кога ќе го погледнеш небото, и ти намигни ми мене. Тоа ќе биде тајна, за инает на сите изминати дни. Кога ќе видиш на небото комета да зацрвени, Запамети! Тоа сум јас сеуште оној истиот, шашав.

Летам и живеам!!! ”

Актерот Небојша Глоговац / 1969 – 2018 / е еден од најпознатите театарски и филмски ликови од Србија, почина вчера, по кратка и тешка болест во Белград. На матичната сцена во ЈДП – Београд, опстојуваше повеќе од две децении играјќи улоги од сиот светски и домашен репертуар. Почнувајќи од “ Големиот грабеж “ од Џо Ортон во режија на Дејан Мијач. Па, се до последната претстава одиграна на 13 Декември одигран минатата година, а се работеше за “ Хамлет “ од Шекспир.

Соработувал со најзначајните режисери од овие простори, меѓу кои се и македонските Слободан Унковски и Александар Поповски,

На филмското платно се појавува во фимот “ Вуковар, една приказна на Бора Драшкович“, а првата главна улога ја има во “Убиство со предумисла“ на  Горчин Цветановиќ.  Следуваат улогите во култните “ До коска “  “ Небесна јадица “, “  Буре барут“ , “ Кога ќе пораснам ќе бида Кенгур “, “  Утре наутро “,  “ Кругови “, и десетици други. Соработувајќи ос режисерите. Рајко Грлиќ, Горан Паскајљевиќ, Љубиша Самарџиќ и многу други.

Глоговац се смеат, не само за еден од водечките на својата генерација, тука и за еден од највлијателните актери во историјта на српоскот глумиште. За што сведочат и најголемите театарски и филмски награди во Србија.

е трагичен момент не само за уметноста во Србија, туку и пошироко во регионот, бидејќи и кај нас во Македонија како и на поширокиот балкански простор, Глоговац беше присутен не само на филмското платно и тв екраните, така и со своите претсстави, како кај нас и пошиоко.

Голем поклону до тебе голем Актеру!

Наше Театарче

ОДБЛИСКУ СО НАТАША ПОПЛАВСКА, РЕЖИСЕР

 

За Љубовта, Театарот и Животот – за, во и околу него…

Глумата кај луѓето, колку помага во “ кроењето “ на претставата?

Ако мислиш на секојневнате маски кои ги носат луѓето, или фарсата во која живееме, да, апсолутно многу помага во “кроењето“ на претставите.

Еве, на пример претставата “ Зојкин стан “ – од Булгаков која ја правев во Београдско Драмско Позориште во Белград, по својот жанр е трагична фарса. А токму минатите две-три години бев апсолутно понесена од “глумата на љуѓето”, па инстиктивно барав текстови кои се блиску до она што го гледам, доживувам…па така покрај Зојка, во истиот жанр “трагична фарса” ја поставив и претставата “ Фигурае Венерис Хисториaе ” од Горан Стефановски, во Прилепскиот театар, претстава која ја понесе наградата за најдобра колективна актерска игра и најдобра сценографија на минатогодишниот “ Војдан Чернодрински “. Стефановски во неколку сцени-отсечки на само нему својствен начин, низ карактери ставени во опасна ситуација ја извелкува фарсата или “ глумата на луѓето ”.

Е, ако пак зборуваш за “ актерската игра ” на актерите и колку таа помага во “ кроење “ на мојата претставата, тогаш ќе го кажам истото. Да, многу помага. Најдобро е кога режисерот и актерот се надополнуваат и се разбираат во кративното создавање. За мене е многу важно актерите да располагаат со повеќе жанрови во себе и да можат да се справат со повеќе театарски форми. Истовремено сакам актери кои се особено дисциплинарни кон своето тело и глас, актери кои сакаат да ја поместат својата граница, а со тоа да ги поместуваме заедно границите на нашиот театар и возможното, создавајќи магија.

Сценската прашина, како ја чистиш?

Со физичка активност. Кога бев мала, тоа беше креативно физичка активност- балетот, а денес чистењето го правам со редовно користење на базен. Креативното прочистување го правам така што осознавам нови светови, градови, култури …Често патувам и на тие патувања обврзно разменувам огромна креативна енергија во другарувањето со колеги од другите земји. Обврзно гледам претстави и концерти надвор од МК и со тоа се прочисувам, не само од театарската прашина, која ми останува на облеката и кога ќе ја напуштам сцената, туку се прочистувам и од сопствените визии кои биле многу интензивни во периодот во кој сум творела.

Идејата и сонот, колку време им треба да се реализират?

Зависи …има соништа за кои свесно ја одложуваш нивната реализација, има соништа кои веднаш сакаш да ги видиш, реализираш.

Некои мои соништа како мјузикот “Чикаго“, ја чекале својата реализација 9 години, некои чекале една, две години…а некогаш кога се работело за сон кој ја зесега само мојата лична сатисфакција, се случува тој сон да го релизирам и за неколку часа…тоа може да биде сликање на платно, фотографија…готвење или патување…

Семејството?

Семејството е главниот, базичниот извор на енергија за живот, креација, слобода…за она што си ти, јас. Семејството е моја поддршка, поткрепа, топлина и мој најголем проект…Благодарна сум што го имам и моето ново создадено семејство и моето старо, базично од кое тргнав да се осознавам јас.

Тешко ли е да се работи со Емил?

Не, со Емил е задоволство да се работи, започнувајки од неговата креативност, пожртвуваност за проектот, одговорност, па се до финалната реализација на неговата естетика водена за нашата претстава, филм…. креација. Јас и Емил сме се запознале преку работа, така што е сосема природно да работиме и создаваме заедно волшебни светови, колку што најдобро умееме и тоа сега за сега лесно ни оди.

Една си од ретките режисерки кои обрнуваат големо внимание на гламурозноста на костимите. Зошто?

Веројатно затоа што првата театарска магија која ме маѓепсала бил Балетот, а во Балетот, особено во класичниот, се обрнува големо внимание на костимот и сценографијата и воопшто таа магична атмосфера во која најчесто се случуваат балетите. Потоа, затоа што мојата мајка беше моден новинар често патував со неа на сите големи модни саеми во Белград, Загреб и Љубљана, а на Скопскиот саем на мода бев исто така редовен гостин. Па така, веројатно, одејќи на сите модни ревиии, балетски претстави , естетиката, костимот, гламурозноста и визуелниот изглед на претставата како: светло дизајнот, видео дизајнот, костимот и шминката, се мои алатки од кои не се откажувам колку и да е “тешко времето”, туку особено уживам кога работам на нив во моите претстави. Често моите претстави се надополнети со приватни спонзорства на големи модни куќи од Македонија или Компании кои имаат чувство за општетствена одговорност и тоа токму заради потребата на костимите на моите претстави. На многу претстави лично или преку “Арт медиа“ сум ги надолонувала буџетите на претставите како: “Чикаго“,

“Венецијански трговец“, “Лиситрата“ и многу други, кои без помош на моите пријтели од бизнис секторот и моите костимографи како Александар Ношпал и Роза Трајческа, немало да добијат таков изглед. Често заедно сме сме ги вложувале сите сили, пријатели, можности и наши буџети за да биде претставата таква каква што сме ја замислиле во доменот на костимографијата. Токму затоа, вие сте уживале во тие костими…

Мjузиклите се твој животен сон. Што е следно?

Животниот сон ми се транформираше во изминативе години или поточно речено ми се промени сосема, односно редоследот на моите соништата ги заменија своите места. Но, ако зборуваме за професионалните соништа, имам уште многу неостварени, една од нив е модна линија, моја на пример…или школа за жени 🙂

Не би можела да кажам точно, секоја инспирација може да биде сон, а инспирацијата доаѓа одненадеж, неочекувано…. а и сонуваме секојдневно…така што би рекла после оставувањето на мојот сон – да се отвори сериозно мјузиклот како жанр во земјата преку поставување на неколку претстави / мјузикли. Сега следно, можеби следствено, би сонувала за ….Мјузикл Театар…. да кажеме…

Од нережираните претстави, што е следна провокација- желба?

Следна провокација е Балет, по неколку години повторно пишувам либрето за нов балет, на музика од големиот Астор Пиацола, а за познатата италијанска кореографка Сабрина Боско, со која ќе соработуваме на сцената на Македонската Опера и Балет. Дизајнер на светло е Милчо Александров кој е задолжен се да изгледа така луксузно. Потоа, мојата провокација, образование во културата е тема која веќе подолго време ме интересира, па оваа година ќе се посветувам и на работа со најмалите деца од различна националност и попречености во развојот, со кои ќе го осознаваме театарот и ќе создаваме претстави. Се разбира, и понатаму ќе работам на созадавање на мјузикли, а “Фантомот на операта“ веќе неколку години се трудам да го реалзирам, авторските права се веќе добиени, така што се надевам ќе успееме да го реализираме тоа огромно дело на Вебер Лојд…а во следниот период ќе работам и на нови соработки со нови ансамбли, надвор од земјата и ансамбли од земјата со кои сме се заборавиле…

Можно ли е Поплавска да ја видиме на сцената како глуми, игра или пее?

Ако дојдете на проба, можете да ме видите како играм пејам или глумам…во текот на процесот на работата се случува одредено движење, правец да покажам или нешто ситно, повеќе како насока да одиграм, ми се случило да заменам актер ако треба, за да продолжи пробата…се разбира тоа е нешто што е вообичаено за некои режисери. Некои мои колеги актери ми кажале дека јас сум режисер – глумец. Но, бидејќи се вели…дека тоа на актерите најчесто не им се допаѓа, гледам актерскиот талент да го сокријам, пејачкиот го развивам со работа на мјузиклите, а балетскиот мислам дека највеќе го поседувам и во моментов.

Архетипските и митски симболи во драмската трилогија „Вечна игра“ од Митко Маџунков

 

2

Површинскиот слој на трите драмски текста е покривка исткаена од нишките на релноста во која егзистираат ликовите  со своите судбини (реалистични и актуелни), но потповршинските сфери на текстот отчитуваат кодови на архетипски, митски и фолклорни наслојки. Во својот драмски израз, авторот ги вклучува механизмиите на несвесното кои го покренуваат погонот на архетипските и митски значења, напластени некаде во  неговата индивидуална меморија. Таквите симболи, набргу се издигнуваат на ниво на колективна своина и затоа читателот на драмата, како и гледачот на театарската претстава, умее да ги дешифрира и разбере. Очигледно, ако сите луѓе имаат заеднички наследени модели на емотивно и духовно однесување (архетипови според Јунг), единствено може да се очекува дека ќе ги најдеме нивните производи (симболички фантазии, мисли и дејства) практично на секое поле на човековата активност.[1] Архетиповите, тие „креативни и деструктивни сили во нашиот дух“[2]имаат сопствена  иницијатива и специфична енергија. Моделите на однесување на човекот од овој дел на Балканот каде што сме ние, ги создаваат личните комплекси, кои никогаш не создаваат ништо друго, освен лични предрасуди. (Јунг) А за разлика од нив, архетиповите создаваат митови, религии, филозофии што влијаат врз цели нации и историски епохи и им даваат посебен белег.[3]

Централна архетипска слика е претставата за злото, злото како сеприсутна категорија која се храни од изворот на нечовечноста. Тука е малиот човек кој живее во заклрилата на својата добрина и простодушност, како беспомошно се дави во вртлогот од кој единстевено го влече надоле, до пропаста. Единствено Гена (внуката, „момичката“ на Иљо М.) како архетип на чистота и невиност е противтежа на сè што се наоѓа од другата страна, злото во сите негови форми. Како архетипски претстави во драмите функционираат: претставата за жртвувањето на Гена, претставата за смртта олицетворена во ликот на Мумијата (и останатите ликови кои гравитираат околу нејзиното поле), патувањето и преминувањето во светот на мртвите, па и дел од ликовите имаат архетипски предзнак. Ликовите во трилогијата се алегорични и метафорични манифестации на реалноста, но и проекции на апстрактни појави кои се дел од опкружувањето на човекот. Бидејќи уметничката мисла не е диктирана однадвор од предметите во светот, туку таа извира од нивните сопоставувања и заемни дејства[4], ликовите во драмите на Маџунков се токму протипови на таквите дејства. Ликовите со митски предзнак, се ликови симболи или ликови метафори и токму тие се непреводливи со јазикот на логиката, но затоа пак, асоцијативните спреги ја разоткриваат нивната суштина.

Симболите раскажуваат приказни, чиј почеток е некаде во минатите светови, каде замислуваме дека започнува да се создава нашата колектива мемеорија. Ако симболот ја означува духовната потрага на човекот по нешто што е одамна изгубено, тогаш секоја нова генерација ја води најважната битка, да се врати изгубениот човек меѓу луѓето.

Змијата како најстар и најраспространет митски симбол (се среќава во митологијата, религијата, литературата, науката) е подложна на многустрани анализи, кои само ја докажуваат амбивалентната природа на самиот симбол. Змијата не е архетип, таа е склоп од архетипови поврзан со ладната, лигава и подземна темница на исконот.[5] Симболиката на змијата е широко распространета во верувањата на словенските народи, во основата таа е покровител на домот, чувар на куќата која лежи скриена во некој дел од домот (на прагот, под огништето и сл.). Верувањето дека змијата е најголемиот чувар на богатството, било широко распространето и кај древните антички народи. Љубинко Раденковиќ пишува за тоа дека старите Римјани сметале дека секој дом, општина, град, улица има свој покровител, дух на местото (genius loci) кој се покажува во облик на змија. [6] Кај Македонците живеело верувањето дека секоја куќа има свој покровител или стопан, олицетворен во змијата смок. Таквата древна претстава за змијата како дух покровител на домот, Маџунков ја презема како носечки мотив за својата драма „Големиот смок“. Одземајќи му ги сите атрибути кои му припаѓаат на митскиот симбол, вешто потенцирајќи ги сите опозитни карактеристики на истиот тој симбол, авторот создава претстава на испревртени вредности, кои се во суштината на рушењето на добробитот на една заедница. Така покровителот и чуварот станува уништувач и разорувач на домот кој е наша заедничка татковина. Впечатлива е споредбата на змијата и човекот, две суштества од кои првото стои на почетокот на долгата генеза, а човекот на крајот на истата таа генеза. Култот кон змијата му припаѓа на оние култови кои му претходеле на култовите на божествата во човечки облик.[7] Архетипската претстава за змијата рефлектира значења кои ги опфаќаат паганските, религиозни, социјални, семејни сфери и како симбол кој инкорпорира опозитни значења (позитивно како добра сила која носи здравје, плодородие, живот и негативно, лоша и сила опасна по животот на човекот) во драмата на Маџунков е само навестување за неминовниот крај што им следува.

( продолжува )

Д-р Ана Витанова Рингачева